Zonnepanelen controleren vóór het najaar: zo werk je veilig op hoogte

De herfst en winter stellen een zonnepaneleninstallatie op een andere manier op de proef dan de zomer. Regen, wind, bladeren, vuil en kortere dagen maken het daarom verstandig om zonnepanelen en de zichtbare delen van de installatie vóór het najaar te controleren.

Maar hoe controleer je zonnepanelen die op een schuin of plat dak liggen?

Ga niet automatisch het dak op.

Begin de controle waar mogelijk vanaf de grond. Is werken op hoogte toch noodzakelijk? Kies dan een arbeidsmiddel dat past bij de werkhoogte, de duur van de werkzaamheden en de situatie rond het gebouw.

Dat kan bijvoorbeeld een:

• professionele rolsteiger;

• rolsteiger met Solar Lift;

• elektrische rolsteigerlift;

• compacte hoogwerker;

• combinatie met geschikte dakrandbeveiliging

zijn.

In deze keuzehulp leggen we uit wat je vóór het najaar aan zonnepanelen kunt controleren en welk arbeidsmiddel geschikt kan zijn om veilig op hoogte te werken.

Bekijk alle professionele rolsteigers

Waarom zonnepanelen controleren vóór de herfst?

Tijdens voorjaar en zomer kunnen vuil, stof, bladeren en andere verontreinigingen zich rond de zonnepanelen ophopen.

In het najaar veranderen de omstandigheden.

Denk aan:

• meer regen;

• vallende bladeren;

• sterkere wind;

• kortere dagen;

• lagere temperaturen;

• minder zonuren;

• vocht en vervuiling rond het dak.

Het is daarom verstandig om vóór de donkere maanden een visuele controle uit te voeren.

Daarbij hoeft niet direct iemand het dak op.

Stap 1: controleer de zonnepanelen eerst vanaf de grond

De veiligste meter op hoogte is de meter die je niet hoeft te maken.

Begin daarom met een visuele inspectie vanaf de grond of vanuit een andere veilige positie.

Controleer voor zover zichtbaar onder andere:

• beschadigde zonnepanelen;

• scheuren;

• opvallende verkleuringen;

• verschoven panelen;

• loszittende onderdelen;

• bladeren en vuil;

• takken;

• zichtbare beschadigingen rond de bevestiging;

• loshangende of beschadigde bekabeling;

• beschadigde dakpannen;

• vervuiling rond de dakgoot.

Gebruik indien nodig een verrekijker of geschikte camera om onderdelen beter te bekijken zonder het dak te betreden.

Controleer ook de opbrengst

Een visuele controle vertelt niet het hele verhaal.

Bekijk daarom ook de gegevens van de zonnepaneleninstallatie.

Vergelijk bijvoorbeeld:

• actuele opbrengst;

• opbrengst van vergelijkbare periodes;

• verschillende strings of groepen;

• eventuele storingsmeldingen;

• meldingen van de omvormer.

Houd er rekening mee dat de opbrengst in herfst en winter vanzelf afneemt door kortere dagen en minder zoninstraling.

Een lagere opbrengst betekent dus niet automatisch dat een zonnepaneel defect is.

Vermoed je een elektrische storing?

Laat de installatie dan door een deskundige controleren.

Wanneer moet je wél op hoogte werken?

Vanaf de grond kun je veel zien, maar niet alles.

Werken op hoogte kan noodzakelijk worden wanneer bijvoorbeeld:

• een paneel nader moet worden geïnspecteerd;

• bladeren of vuil moeten worden verwijderd;

• dakgoten moeten worden gecontroleerd;

• bevestigingen moeten worden bekeken;

• een zonnepaneel moet worden vervangen;

• werkzaamheden rond de dakrand nodig zijn;

• bekabeling of andere onderdelen moeten worden gecontroleerd.

Op dat moment ontstaat een andere vraag:

welk arbeidsmiddel gebruik je?

Een ladder is niet automatisch de beste oplossing.

Voor langere werkzaamheden is een stabiele werkplek vaak veel praktischer.

Rolsteiger voor zonnepanelen

Een professionele rolsteiger kan een goede oplossing zijn wanneer je gedurende langere tijd op ongeveer dezelfde werkhoogte werkt.

Het voordeel is dat je beschikt over een werkplatform waarop je beide handen kunt gebruiken.

Een rolsteiger is interessant voor bijvoorbeeld:

• inspectie rond de dakrand;

• onderhoud aan zonnepanelen;

• dakgootwerk;

• montage;

• kabelwerk;

• gevelonderhoud;

• werkzaamheden rond de onderste rij zonnepanelen.

Kies altijd een rolsteiger met voldoende werkhoogte en een platformmaat die bij de werkzaamheden past.

Welke rolsteiger heb ik nodig voor zonnepanelen?

De juiste rolsteiger wordt niet alleen bepaald door de hoogte van de dakgoot.

Controleer minimaal:

1. benodigde werkhoogte;

2. platformhoogte;

3. beschikbare ruimte naast de gevel;

4. breedte van de rolsteiger;

5. platformlengte;

6. ondergrond;

7. stabilisatiemogelijkheden;

8. eventuele verankering;

9. bereik van de dakrand;

10. materialen die naar boven moeten.

Voor zonnepanelen is ook belangrijk hoeveel ruimte een paneel nodig heeft.

Een standaard zonnepaneel is aanzienlijk groter en onhandiger te hanteren dan een kleine gereedschapskist.

Moet je complete zonnepanelen naar dakhoogte brengen?

Dan wordt een speciale transportoplossing interessant.

Solar Lift: zonnepanelen gecontroleerd omhoog brengen

Een interessante uitbreiding voor zonnepaneleninstallateurs is de Rolsteiger Solar Lift.

De Solar Lift wordt gecombineerd met een geschikte rolsteiger en is ontwikkeld om zonnepanelen gecontroleerd omhoog of omlaag te transporteren.

Dat heeft een belangrijk praktisch voordeel.

De installateur hoeft het paneel niet zelf via een ladder naar boven te dragen.

De Solar Lift maakt gebruik van onder andere:

• speciale liftframes;

• koppelingen;

• katrol;

• touw;

• laadplateau;

• borging voor het zonnepaneel.

Controleer vóór gebruik altijd of de complete Solar Lift-configuratie geschikt is voor de gebruikte rolsteiger en de betreffende werkhoogte.

Wanneer kies je voor een Solar Lift?

Een Solar Lift is vooral interessant wanneer je:

• regelmatig zonnepanelen installeert;

• panelen moet vervangen;

• zonnepanelen naar dakhoogte moet brengen;

• een bestaande geschikte rolsteiger gebruikt;

• zwaar en onhandig tillen wilt beperken;

• het paneel gecontroleerd omhoog wilt brengen.

Voor een eenvoudige visuele controle van bestaande panelen heb je uiteraard niet altijd een Solar Lift nodig.

Moet een beschadigd paneel echter daadwerkelijk worden vervangen, dan wordt het een veel relevantere oplossing.

Bekijk de Rolsteiger Solar Lift

Elektrische rolsteigerlift voor zonnepanelen

Voor professionele bedrijven die regelmatig op hoogte werken, bestaat nog een andere oplossing:

de elektrische rolsteigerlift.

Een elektrische rolsteigerlift combineert een aluminium steigerconstructie met een elektrisch in hoogte verstelbaar werkplatform.

In plaats van steeds naar een ander platformniveau te klimmen, kan het platform elektrisch omhoog en omlaag worden gebracht.

Dat kan interessant zijn bij zonnepanelenprojecten waarbij:

• regelmatig van werkhoogte wordt gewisseld;

• meerdere werkzaamheden langs dezelfde gevel worden uitgevoerd;

• dagelijks professioneel op hoogte wordt gewerkt;

• gereedschap en materiaal op het platform nodig zijn;

• fysieke belasting moet worden beperkt;

• verschillende dak- en gevelhoogtes voorkomen.

Waarom een rolsteigerlift interessant is voor zonnepanelen

Bij zonnepanelenwerk wordt vaak gedacht aan één moment:

het paneel moet op het dak.

Maar een professioneel zonnepanelenproject bestaat uit veel meer handelingen.

Denk aan:

• inspecteren;

• meten;

• kabels aanbrengen;

• montage voorbereiden;

• panelen plaatsen;

• bevestigingen controleren;

• onderhoud;

• panelen vervangen;

• dakrand controleren;

• goten en aansluitingen controleren.

Bij een traditionele rolsteiger werk je met vaste platformniveaus.

Bij een elektrische rolsteigerlift kan de werkpositie elektrisch worden aangepast.

Voor bedrijven die regelmatig zonnepanelen installeren of onderhouden kan dat een belangrijk ergonomisch en praktisch voordeel zijn.

Bekijk alle elektrische rolsteigerliften

Welke rolsteigerlift voor zonnepanelen?

Binnen het assortiment zijn verschillende platformmaten verkrijgbaar.

Rolsteigerlift Type S

Type S is de compacte uitvoering.

Het platform meet circa 660 × 1720 mm en de serie is interessant wanneer beperkte ruimte rond de woning of gevel beschikbaar is.

Bekijk Rolsteigerlift Type S

Rolsteigerlift Type M

Type M combineert de compactere breedte met een langer werkplatform van circa 660 × 2400 mm.

De extra lengte kan interessant zijn wanneer je een groter deel van de gevel vanuit één werkpositie wilt bereiken.

Bekijk Rolsteigerlift Type M

Rolsteigerlift Type L

Type L heeft een breder platform van circa 1100 × 1720 mm.

Dat biedt meer bewegingsruimte voor gebruiker, gereedschap en materiaal.

Bekijk Rolsteigerlift Type L

Rolsteigerlift Type XL

Type XL combineert extra breedte met extra lengte.

Het platform meet circa 1100 × 2400 mm.

Deze uitvoering is interessant wanneer veel platformruimte gewenst is.

Bekijk Rolsteigerlift Type XL

Rolsteiger of elektrische rolsteigerlift voor zonnepanelen?

Beide kunnen interessant zijn, maar voor een andere gebruikssituatie.

Eigenschap	Rolsteiger	Elektrische rolsteigerlift
Werkplatform	Ja	Ja
Werkhoogte aanpassen	Vaste niveaus	Elektrisch
Regelmatig klimmen	Meer	Minder
Incidenteel gebruik	Zeer interessant	Minder snel noodzakelijk
Dagelijks professioneel gebruik	Geschikt	Zeer interessant
Vaak wisselen van hoogte	Minder praktisch	Groot voordeel
Investering	Lager	Hoger
Platformruimte	Afhankelijk configuratie	S, M, L of XL
Zonnepanelenwerk	Geschikt	Geschikt voor professioneel terugkerend werk

Kies eerder een gewone rolsteiger wanneer je incidenteel zonnepanelen controleert of onderhoud op één vaste werkhoogte uitvoert.

Kies eerder een elektrische rolsteigerlift wanneer je professioneel en regelmatig op hoogte werkt en vaak van werkhoogte wisselt.

Rolsteigerlift of Solar Lift?

Ook deze twee oplossingen hebben een andere functie.

Een elektrische rolsteigerlift is primair bedoeld om de werkpositie van personen en toegestaan materiaal elektrisch in hoogte te verstellen binnen de daarvoor bedoelde configuratie.

Een Solar Lift is specifiek bedoeld om zonnepanelen gecontroleerd langs een daarvoor geschikte rolsteiger omhoog of omlaag te brengen.

Eenvoudig gezegd:

Persoon en werkpositie elektrisch omhoog en omlaag?
→ elektrische rolsteigerlift.

Zonnepaneel gecontroleerd naar dakniveau transporteren?
→ Solar Lift.

Voor professionele zonnepanelenprojecten kan het dus zinvol zijn om niet alleen naar de werkhoogte te kijken, maar ook naar de manier waarop panelen en materialen worden getransporteerd.

Hoogwerker voor zonnepanelen

Soms is een rolsteiger of rolsteigerlift niet de meest praktische oplossing.

Een hoogwerker kan interessant zijn wanneer:

• de werkzaamheden relatief kort duren;

• meerdere werkposities snel moeten worden bereikt;

• een steigeropstelling minder praktisch is;

• de ondergrond geschikt is;

• de machine voldoende bereik heeft.

Voor bepaalde inspectie- en onderhoudswerkzaamheden kan een compacte eenpersoons hoogwerker eveneens interessant zijn.

Bekijk compacte eenpersoons hoogwerkers

Welke oplossing geschikt is, hangt altijd af van de locatie en werkzaamheden.

Dakrandbeveiliging bij zonnepanelen

Zodra werkzaamheden rond een dakrand plaatsvinden, moet valgevaar serieus worden beoordeeld.

Dat geldt bijvoorbeeld wanneer:

• panelen vlak bij de dakrand liggen;

• iemand het dak moet betreden;

• zonnepanelen worden geplaatst of vervangen;

• onderhoud rond de dakgoot wordt uitgevoerd;

• gereedschap of materiaal naar het dak wordt gebracht.

Afhankelijk van de situatie kan collectieve dakrandbeveiliging een passende oplossing zijn.

Bekijk oplossingen voor dakrand- en valbeveiliging

Een belangrijk uitgangspunt is dat de complete werksituatie moet worden beoordeeld.

Alleen een rolsteiger tegen de gevel zetten betekent niet automatisch dat de complete dakwerkplek voldoende tegen valgevaar is beveiligd.

Collectieve of persoonlijke valbeveiliging?

Bij veilig werken op hoogte wordt onderscheid gemaakt tussen collectieve en persoonlijke veiligheidsvoorzieningen.

Collectieve voorzieningen beschermen meerdere gebruikers zonder dat iedere gebruiker voortdurend zelf een handeling hoeft uit te voeren.

Denk bijvoorbeeld aan geschikte dakrandbeveiliging.

Persoonlijke valbeveiliging kan bestaan uit:

• veiligheidsharnas;

• verbindingsmiddel;

• valstopapparaat;

• geschikt ankerpunt.

Welke oplossing nodig is, wordt bepaald door de risico's en de specifieke werksituatie.

Bekijk professionele valbeveiliging

Ga niet zomaar het dak op

Dit is misschien de belangrijkste boodschap van deze keuzehulp.

Een zonnepaneel dat vies lijkt, is geen reden om zonder voorbereiding het dak op te klimmen.

Een dak kan:

• nat zijn;

• glad zijn;

• beschadigd zijn;

• mos bevatten;

• onvoldoende draagkrachtige delen hebben;

• moeilijk toegankelijk zijn.

Daarnaast ontstaat valgevaar bij dakranden, dakopeningen en schuine dakvlakken.

Bepaal daarom vóór de werkzaamheden hoe de locatie veilig kan worden bereikt en welke maatregelen nodig zijn.

Kies een droge en rustige dag

Plan een uitgebreide controle bij voorkeur op een droge dag met weinig wind.

Let in het najaar extra op:

• regen;

• dauw;

• wind;

• windstoten;

• natte bladeren;

• gladde ondergrond;

• beperkt daglicht.

Begin niet wanneer de omstandigheden niet geschikt zijn.

Verandert het weer tijdens de werkzaamheden?

Beoordeel de situatie opnieuw en stop wanneer veilig werken niet meer mogelijk is.

Zonnepanelen en wind

Zonnepanelen hebben een relatief groot oppervlak.

Daardoor kunnen ze tijdens het hanteren veel wind vangen.

Dat is vooral belangrijk wanneer een paneel:

• wordt verwijderd;

• wordt vervangen;

• omhoog wordt gebracht;

• naar een andere positie wordt gedragen.

Probeer een groot paneel daarom niet onder ongunstige weersomstandigheden handmatig via een ladder naar boven te brengen.

Gebruik geschikte hulpmiddelen en volg de voorschriften van het gebruikte systeem.

Controleer ook de dakgoot

Wanneer je vóór de herfst toch een veilige werkpositie rond de dakrand hebt gecreëerd, is het verstandig om ook de dakgoot visueel te controleren.

Bladeren en vuil kunnen in het najaar zorgen voor:

• verstoppingen;

• overstromende goten;

• ophoping van water;

• vervuiling rond de gevel.

Combineer werkzaamheden alleen wanneer dit binnen de veilige werkzone en de toegestane toepassing van het gebruikte arbeidsmiddel kan.

Wat controleer je bij zonnepanelen vóór de winter?

Gebruik onderstaande lijst als visuele controle.

Zonnepanelen

Controleer op:

• zichtbare scheuren;

• beschadigingen;

• opvallende verkleuring;

• verschoven panelen;

• vuilophoping;

• bladeren;

• takken.

Montagesysteem

Let voor zover zichtbaar op:

• loszittende onderdelen;

• verschuiving;

• opvallende vervorming;

• beschadigingen.

Bekabeling

Controleer voor zover veilig zichtbaar op:

• loshangende kabels;

• beschadigingen;

• kabels die ongewenst over het dak bewegen.

Raak beschadigde elektrische onderdelen niet aan wanneer je niet bevoegd of deskundig bent om deze te beoordelen.

Dak

Controleer de directe omgeving op:

• beschadigde dakpannen;

• vervuiling;

• mos;

• bladeren;

• zichtbare lekkagesporen;

• problemen rond de dakgoot.

Zonnepanelen schoonmaken: altijd nodig?

Nee.

Een zichtbare laag stof betekent niet automatisch dat een paneel direct handmatig moet worden schoongemaakt.

Beoordeel eerst:

• mate van vervuiling;

• positie van het paneel;

• opbrengst;

• bereikbaarheid;

• risico van de werkzaamheden.

Het heeft weinig zin om voor een klein mogelijk opbrengstvoordeel een onnodig groot valrisico te creëren.

Is professionele reiniging noodzakelijk? Gebruik dan een geschikte werkmethode en volg de voorschriften van de zonnepanelenfabrikant en het gebruikte reinigingssysteem.

Gebruik geen rolsteiger op een slechte ondergrond

Een rolsteiger of rolsteigerlift is afhankelijk van een goede ondergrond.

Controleer vóór opbouw:

• vlakheid;

• draagkracht;

• verzakkingen;

• putten;

• bestrating;

• zachte grond;

• hellingen;

• obstakels.

In het najaar kan grond door regen zachter worden.

Een locatie die in de zomer probleemloos was, kan na langdurige regen andere eigenschappen hebben.

Gebruik stabilisatie en eventuele stempelplaten volgens de voorschriften van de gekozen configuratie.

Controleer de rolsteiger vóór gebruik

Controleer vóór iedere opbouw en ieder gebruik de relevante onderdelen.

Denk aan:

• frames;

• schoren;

• platformen;

• wielen;

• remmen;

• stabilisatoren;

• borgingen;

• koppelingen;

• leuningen;

• kantplanken;

• eventuele verankering.

Beschadigde of vervormde onderdelen horen niet zomaar opnieuw te worden gebruikt.

Onderdelen nodig?

Bekijk alle rolsteigeronderdelen

Welke oplossing kies je voor zonnepanelen?

Gebruik deze praktische selectie als uitgangspunt.

Alleen visueel controleren?

Begin vanaf de grond.

Ga niet onnodig omhoog.

Langere tijd op één werkhoogte?

Kies eerder een:

professionele rolsteiger

Zonnepanelen omhoog of omlaag brengen?

Bekijk de:

Rolsteiger Solar Lift

Dagelijks professioneel werken en vaak van hoogte wisselen?

Vergelijk:

elektrische rolsteigerliften

Kortdurend op verschillende posities werken?

Bekijk:

professionele hoogwerkers

Werken bij een onbeschermde dakrand?

Controleer welke:

dakrand- en valbeveiliging

voor de specifieke werksituatie noodzakelijk en geschikt is.

Veelgestelde vragen over zonnepanelen controleren

Wanneer moet ik mijn zonnepanelen controleren?

Een visuele controle vóór herfst en winter is praktisch omdat je zichtbare beschadigingen, vuil, bladeren en problemen rond de installatie kunt signaleren voordat de weersomstandigheden slechter worden.

Moet ik voor controle altijd het dak op?

Nee. Begin indien mogelijk vanaf de grond of vanuit een andere veilige positie. Ga alleen op hoogte werken wanneer dit noodzakelijk is en de werkzaamheden veilig kunnen worden uitgevoerd.

Kan ik een ladder gebruiken voor zonnepanelen?

Een ladder kan in bepaalde situaties als toegangsmiddel worden gebruikt, maar biedt geen grote werkvloer. Voor langere werkzaamheden kan een rolsteiger, rolsteigerlift of geschikt ander arbeidsmiddel praktischer zijn.

Welke rolsteiger heb ik nodig voor zonnepanelen?

Dat hangt af van de benodigde werkhoogte, platformmaat, beschikbare ruimte, ondergrond en werkzaamheden. Wanneer zonnepanelen zelf naar dakniveau moeten worden gebracht, kan een Solar Lift interessant zijn.

Wat is een Solar Lift?

Een Solar Lift is een liftsysteem dat aan een daarvoor geschikte rolsteiger wordt gekoppeld en is ontwikkeld om zonnepanelen gecontroleerd omhoog en omlaag te transporteren.

Is een elektrische rolsteigerlift geschikt voor zonnepanelen?

Een elektrische rolsteigerlift kan interessant zijn voor professionele zonnepanelen-, dakrand-, gevel- en onderhoudswerkzaamheden wanneer regelmatig van werkhoogte wordt gewisseld.

Wat is beter: rolsteiger of rolsteigerlift?

Voor incidenteel werk op een vaste hoogte kan een traditionele rolsteiger economischer zijn. Voor regelmatig professioneel werk waarbij vaak van hoogte wordt gewisseld kan een elektrische rolsteigerlift interessanter zijn.

Heb ik dakrandbeveiliging nodig?

Dat wordt bepaald door de specifieke werkzaamheden en risico's. Zodra valgevaar rond een dakrand bestaat, moet vooraf worden bepaald welke passende veiligheidsmaatregelen nodig zijn.

Kan ik zelf een beschadigd zonnepaneel repareren?

Elektrische storingen, beschadigde bekabeling en andere technische defecten horen door een daarvoor deskundige persoon te worden beoordeeld. Raak beschadigde elektrische delen niet zelf aan wanneer je daarvoor niet gekwalificeerd bent.

Zonnepanelen controleren vóór het najaar? Kies eerst de veilige werkmethode

Een controle vóór herfst en winter kan helpen om zichtbare problemen aan zonnepanelen, bevestigingen en de omgeving van de installatie tijdig te ontdekken.

Maar begin niet automatisch met een ladder tegen de gevel.

Gebruik deze volgorde:

1. Controleer vanaf de grond.
Is omhoog gaan niet nodig? Blijf beneden.

2. Bepaal welke werkzaamheden noodzakelijk zijn.
Alleen inspectie of ook onderhoud en vervanging?

3. Bepaal de werkhoogte.
Hoe hoog moet de gebruiker daadwerkelijk kunnen werken?

4. Kies het juiste arbeidsmiddel.
Rolsteiger, Solar Lift, elektrische rolsteigerlift of hoogwerker.

5. Beoordeel het valgevaar.
Is aanvullende dakrand- of valbeveiliging noodzakelijk?

6. Controleer het weer en de ondergrond.
Werk alleen wanneer de omstandigheden geschikt zijn.

7. Volg de instructies van het gebruikte systeem.

Zo wordt de vraag niet alleen:

“Hoe kom ik bij mijn zonnepanelen?”

maar vooral:

“Hoe creëer ik voor deze werkzaamheden een geschikte en veilige werkplek op hoogte?”

Bekijk professionele rolsteigers

Bekijk de Rolsteiger Solar Lift voor zonnepanelen

Bekijk elektrische rolsteigerliften

Bekijk hoogwerkers

Bekijk dakrand- en valbeveiliging